Error message

Notice: Undefined offset: 1 in counter_get_browser() (line 70 of /var/www/phauthuatnhi.com/public_html/sites/all/modules/contrib/counter/counter.lib.inc).

NANG ỐNG MẬT CHỦ

NANG ỐNG MẬT CHỦ

1. Nang ống mật chủ là gì?

Bình thường, đường mật của trẻ là những ống mật có kích thước khá đều nhau. Khi mắc bệnh nang ống mật chủ, một đoạn của đường mật là ống mật chủ dãn ra một cách bất thường, theo dạng nang.


Hình 1: Đường mật bình thường (trái) và đường mật có nang ống mật chủ (đoạn dãn to)

2. Nguyên nhân

Nang ống mật chủ có nguyên nhân bẩm sinh và chưa thật sự được hiểu rõ ràng.

Có một số giả thuyết được đặt ra, trong đó thuyết kênh chung mật tụy được chấp nhận nhiều nhất.

3. Làm sao nhận biết nang ống mật chủ?

Bác sỹ chẩn đoán nang ống mật chủ dựa vào triệu chứng lâm sàng của bệnh và một số xét nghiệm hình ảnh như Siêu âm, cộng hưởng từ đường mật, chụp cắt lớp đường mật…

Biểu hiện của u nang ống mật chủ khác nhau tùy theo tuổi:

      Ở trẻ mới sinh và trẻ nhỏ bệnh thường được biểu hiện bằng vàng da hay khối u bụng (do tắc mật). Biểu hiện đau bụng ít gặp hơn.

      Ở trẻ lớn biểu hiện hay gặp là nhiều lần đau bụng do nhiễm trùng đường mật hay viêm tụy, có thể kèm theo sốt. Vàng mắt, vàng da (do tắc mật) cũng thường gặp.

      Chỉ có 10-20% trẻ có đủ 3 triệu chứng: đau bụng, u bụng, vàng da.

Siêu âm là xét nghiệm đầu tiên để đánh giá nang đường mật, ống mật chủ và hệ thống đường mật. Kết quả rất chính xác. Siêu âm còn có khả năng phát hiện nang ống mật chủ từ trong bào thai.

CT Scan hoặc MRI giúp đánh giá toàn bộ hình dạng đường mật chính xác ít khi được chỉ định vì hiệu quả của siêu âm.

Hình 2: Hình ảnh siêu âm nang ống mật chủ

[radiopaedia.org]

4. Nang ống mật chủ có tự khỏi không? Điều trị thuốc có làm hết bệnh?

Nang ống mật chủ không thể tự khỏi. Điều trị thuốc chỉ có tác dụng làm giảm viêm tụy, làm giảm nhiễm trùng đường mật không làm nang nhỏ lại hay mất đi. Điều trị tận gốc nang ống mật chủ là phẫu thuật cắt bỏ nang.

Nếu nang ống mật chủ không mổ sẽ dẫn đến các biến chứng:

  • Nhiễm trùng đường mật
  • Xơ gan do nhiễm trùng mật tái phát và ứ mật
  • Viêm phúc mạc do nang đường mật vỡ.
  • Viêm tụy cấp
  • Chảy máu đường mật
  • Ung thư đường mật...

5. Điều trị như thế nào?

Trẻ sẽ được mổ sớm khi phát hiện bệnh. Có thể có nhiều tình huống xảy ra.

  • Trẻ nhập viện khi có các triệu chứng và biến chứng cần được điều trị nội khoa ổn định trước khi được phẫu thuật. Điều trị nội khoa gồm: điều trị kháng sinh trong nhiễm trùng đường mật, điều trị viêm tụy cấp...
  • Đối với những trẻ có biến chứng tắc mật nặng, đôi khi phải được giải áp đường mật bằng phẫu thuật dẫn lưu túi mật ra da trước khi được phẫu thuật triệt để cắt nang.

Đối với các trường hợp được chẩn đoán trước sinh, không có vàng da hoặc biến chứng, trẻ được mổ vào lúc 3 tháng tuổi. Nếu kèm theo vàng da hoặc biến chứng, bệnh nhi sẽ được mổ sớm hơn

Phương pháp phẫu thuật:

Nguyên tắc của phẫu thuật là cắt bỏ toàn bộ đường mật dãn kèm túi mật sau đó tái lập lại lưu thông của mật từ gan xuống đường tiêu hóa bằng cách khâu ống gan còn lại với ruột non theo phương pháp Roux-en-y.

Có thể mổ hở hoặc nội soi.

Hình 3: Phẫu thuật cắt nang ống mật chủ, nối mật ruột theo Roux en y.

[yoursurgery.com]

6. Chuẩn bị trước mổ?

  • Trước mổ bé sẽ được dặn dò nhịn ăn, uống
  • Ngoài xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh như Siêu âm, Ctscan, thì các xét nghiệm máu trước phẫu thuật như công thức máu, chức năng gan thận, men tụy, men gan, chức năng đông máu…cũng cần thiết
  • Trẻ sẽ được điều trị nội khoa nhiễm trùng đường mật, viêm tụy nếu có.

7. Chăm sóc sau mổ nang ống mật chủ?

  • Nằm phòng hồi tỉnh vài giờ cho đến khi trẻ tỉnh hoàn toàn
  • Các Bác sỹ thường đặt 1 ống dẫn lưu để cho dịch trong ổ bụng thoát ra ngoài. Nếu số lượng dịch giảm dần, ống này có thể rút vào ngày thứ 5 sau mổ
  • 1 ống thông khác được đặt qua mũi vào dạ dày để cho dịch và hơi từ dạ dày thoát ra ngoài. Ống này được rút khi trẻ có trung tiện, thường là ngày thứ 2 sau mổ
  • Trẻ có thể được truyền dịch trong 3-4 ngày sau mổ sau đó chuyển sang ăn uống bằng đường miệng.
  • Thời gian nằm viện sau mổ thông thường là 7 ngày
  • Kháng sinh được chích tĩnh mạch cho đến 5-7 ngày sau mổ.
  • Thuốc giảm đau được chích tĩnh mạch mỗi  6 giờ trong 2 ngày đầu. Sau đó uống trong 1-2 ngày thì ngưng
  • Thay băng 1 lần ngày. Cắt chỉ sau mổ 7-10 ngày
  • Bé được cho uống sữa lại khi có nhu động ruột, thông thường là 48 giờ sau mổ. Sau đó được cho ăn cháo, cơm... Chế độ ăn với lượng chất béo tăng dần để tạo điều kiện cho đường mật mới tạo thành hoạt động hiệu quả

8. Biến chứng sau mổ nang ống mật chủ?

Đây là phẫu thuật khó khăn, phức tạp. Các biến chứng có thể gặp là:

  •  Chảy máu trong mổ do làm rách các mạch máu đi vào gan
  •  Cắt phải ống tụy
  •  Chảy máu sau mổ
  •  Rò miệng nối sau mổ
  •  Hẹp miệng nối mật ruột gây tắc mật.
  •  Viêm hoặc rò dịch tụy...

 9. Theo dõi sau mổ nang ống mật chủ?

  • Tái khám sau xuất viện 1 tuần, 3 tuần
  • Tái khám ngay khi trẻ nôn ói, đau bụng, vàng da, tiêu phân bạc màu, sốt.

 10. Tài liệu tham khảo:

http://www.childrenshospital.org/conditions-and-treatments/conditions/c/choledochal-cysts/symptoms-and-causes

http://www.seattlechildrens.org/medical-conditions/digestive-gastrointestinal-conditions/choledochal-cyst-treatment

Todani et al (1977), Congenital bile duct cysts: Classification, operative procedures, and review of thirty-seven cases including cancer arising from choledochal cyst. The American Journal of Surgery, pp: 263-269.

 

 

 

Lịch tư vấn

Địa chỉ tin cậy

Lượt truy cập

  • Tổng lượt truy cập776,221
  • Truy cập hôm nay1,309